Dünyanın En Eski Futbol Takımları

Futbolun tam olarak ne zaman başladığına dair pek çok tartışma bulunuyor. Bu tartışmada İngilizlerin ayrı, Arjantinlilerin ayrı, Yunanlıların ayrı iddiaları bulunuyor. Hatta Kaşgarlı Mahmut’un ve bir çok tarihçimizin eserlerinde biz Türklerinde geçmişte “tepük” adlı futbola benzer bir oyun oynadığı belirtilmiştir. Konuyla ilgili geçmiş dönem FIFA Başkanı Sepp Blatter yapılan arkeolojik ve tarihi çalışmalarda futbolun antik Qi krallığında yer alan Zibo’da cuju ismiyle çıktığını açıklamıştı. Futbolun kurumsallaşmasında İngilizlere teşekkür eden Blatter, futbolun içi doldurulmuş toplarla binlerce yıl önce Çin’de başladığını açıklamıştı. Peki resmi kayıtlara göre kurulan ilk futbol takımları hangileri gelin beraber inceleyelim.

İngiltere’de Futbolun Doğuşu

Resmi kayıtlar futbolun kulüpler düzeyindeki başlangıcını İngiltere olarak gösteriyor. 1800’lü yıllarda üniversitelerin futbol takımlarının kendi aralarında futbol maçlarına çıktığı biliniyor. 1841 yılında futbol topunun tamamen küresel olması kabul edilmişti. 1850 yıllara yaklaşıldığında Cambridge Üniversitesi’nin öğrencileri oynadıkları futbolu “Cambridge Kuralları” etrafında toplamaya başlamıştır. Ve tarihler 1857 yılını gösterdiğinde tarihteki ilk futbol kulübü “Sheffield F.C.” kuruldu.

İlk Futbol Kulübü Sheffield F.C. – 1857

Kulüp 24 Ekim 1857’de Sheffield bölgesindeki kriket oyuncularından kurulmuş olup maçlarını 2000 kişilik The Coach and Horses Ground‘ta oynamaktaydı. O dönem takımlar futbolu kendi kurallarına göre oynamaktaydı. İngiltere’de futbol federasyonu FA, 1863 yılında kurulmasına karşın Sheffield FC 1878 yılına kadar futbolu kendi kurallarına göre oynamıştır. FA futbolla ilgili kuralları belirlerken Sheffield Kurallarından etkilendiğini sonradan açıklamıştır. Sheffield FC ayrıca ilk gece maçı, ilk serbest vuruş, ilk köşe vuruşu, ilk derbi maçı konularında da Dünya futbolunda öncü kulüp konumundadır. Sheffield F.C. günümüzde İngiltere Kuzey Premier Ligi’nin 1.doğu bölgesel liginde yer almaktadır.

Cambridge University AFC – 1857

İngiltere’de yayınlanan resmi makalelerden bazıları kulübün aslında 1 yıl önce 1856 yılında kurulduğunu iddia etmektedir. Dünya üzerindeki pek çok futbol müzesi Cambridge’i bu sebeple ilk futbol takımı kabul etmektedir. Kulüp maçlarını halen Cambridge kampüsünde bulunan 1000 kişilik Grange Road‘ta oynamaktaydı. Cambridge Uni. kulubün basketbol, futbol ve kriket tarihinin aslında 1840’lara dayandığını savunmaktadır. Kulüp halen BUCS(British Universities and Colleges Sport) Midlands’ta mücadele etmektedir.

Lima CFC – 1859

Lima Cricket and Football Club‘ın oldukça ilginç bir hikayesi var. Lima Cricket Peru‘da hem en eski kriket kulübü hem eski futbol kulübü olarak bilinmektedir. Kulüp bölgede yer alan İngiliz göçmenler tarafından kurulmuştur. Bu da futbolun aslında daha önceki yıllarda var olduğunun bir kanıtı diyebiliriz. Avrupa’dan Güney Amerika’ya uzanan bu maceradan sonra Lima CFC günümüzde sadece futbol ve kriket değil; basketbol, tenis, voleybol, yüzme ve bir çok spor türünde de pek çok sporcu bulundurmaktadır.

Hallam FC – 1860

Sheffield ve Cambridge’in açtığı yolda 1860’lara girildiğinde futboldaki yükseliş başlıyor. İngiltere’de özellikle Cambridge mezunlarının kurduğu takımlar karşımıza çıkıyor. Bu takımlardan biriside Sheffield’de kurulan Hallam FC. 1860 yılında kurulan kulüp maçlarını Sandygate Road‘ta oynamaktaydı. 1804 yılında yapılmış olan Sandygate Road Dünyanın en eski futbol sahası olarak Guiness Rekorlar Kitabı‘nda yer almaktadır. Hallam FC sadece en eski futbol takımlarından birisi olarak değil diğer pek çok yönden de dikkat çeken bir geçmişe sahip. O dönem çok fazla takım bulunmadığı için kurulan takımlar rakip bulamıyordu. Sheffield FC ve Hallam FC bu sebepten ötürü 1860 yılında karşılaştıkları ilk mücadeleyi Dünya’daki ilk derbi olarak adlandırmaktadır. Ayrıca 1867’de Sheffield kurallarına göre oynanan Youdan Cup‘ı müzesine götüren Hallam FC bazı kaynaklara göre kupa kazanan ilk takım olarak belirtilmektedir.

1860’lar Futbolun Yükselişi

İngiltere’de bu kulüplerin öncü olmasının ardından futbola olan ilginin gün geçtikçe artmasıyla birlikte 1860’lardan sonra kurulan futbol kulüplerinin sayısında da artış gözleniyor. O dönem İngiltere’de FA’in 1863’te kurulması bu durumda etkili olmuşken diğer ülkelerde de kurulan kulüp sayısı 1860’lardan itibaren yükselişe geçiyor. O dönemlerde kurulan diğer futbol kulüpleri;

  • 1860 – Cray Wanderers FC
  • 1860 – TSV 1860 Münih
  • 1862 – Notts County
  • 1863 – Stoke City
  • 1864 – Gent
  • 1865 – Nottingham Forrest

Türkiye’nin En Eski Futbol Takımları

Ülkemizde Beşiktaş, Fenerbahçe ve Galatasaray’ın kuruluş dönemlerini Nasıl Kuruldular yazı serilerimizde incelemiştik. Resmi belgeler ülkedeki ilk Türk futbol takımlarını 1905’te Galatasaray ve 1907’de Fenerbahçe olarak belirtiyor. 1903 yılında Jimnastik kulubü olarak kurulan Beşiktaş ise futbola 1910 yılında adım atıyor. Bu takımlar dışında ülkemizin en köklü futbol kulüpleri şu şekilde:

  • Vefaspor – 1908
  • Beykozspor – 1908
  • Anadolu Üsküdar Spor Kulübü – 1908
  • Küçükçekmece Spor Kulübü – 1911
  • Altay Spor Kulübü – 1914

Futbolda İlkler

Dünya üzerindeki ilk futbol kulüpleri bu şekilde iken futbolun günümüze evrilişi ise şu şekilde gerçekleşmiştir:

  • 1841 – İlk Küresel Futbol Topu
  • 1860 – İlk Futbol Derbisi
  • 1872 – İlk Milli Maç / İngiltere-İskoçya
  • 1875 – Üst Kale Direklerinin Eklenmesi
  • 1876 – Köşe Vuruşunun oyun içerisine eklenmesi
  • 1879 – Darwen FC İlk kez parayla futbolcu oynatan kulüp (The English Game Dizisinde hikaye ele alınmıştır)
  • 1886 – İlk ofsayt denemeleri
  • 1891 – Penaltı Kuralı
  • 1899 – 90 dakikalık mücadelelere başlangıç
  • 1903 – Averaj sistemi
  • 1904 – Belçika, Danimarka, Fransa, Hollanda, İspanya, İsveç, İsviçre FIFA’yı kurdu
  • 1906 – Kıtalararası ilk mücadele: Güney Afrika – Brezilya

Dünya üzerindeki futbol kulüplerinin kuruluşları resmi olarak bu şekilde belirtilmekle beraber pek çok kıta da futbola dair çeşitli belgeler bulunmaktadır. Sizlerde futbolla ilgili daha detaylı bilgiler için konuyla ilgili film ve dizileri, belgeselleri izleyebilirsiniz. Dilerseniz konuyla ilgili incelememize buradan ulaşabilirsiniz (link)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir