TRABZONSPOR Tarihi – Trabzonspor Nasıl Kuruldu?

Nasıl Kuruldular? yazı serimizin dördüncü incelemesinde ülkemizin futbol aşığı şehirlerinden birine sahip Trabzonspor’u ağırlıyoruz. Trabzon Dünya’da bulunduğu şehrin takımını tutan taraftarlar arasında Napoli ile birlikte %98 ile zirveyi paylaşıyor. Halk yıllardır futbol ile yatıp futbol ile kalkıyor. Bu seneye de Trabzonspor şampiyonluk yolunda en iddialı giren takımlardan birisi. Gelin Trabzonspor tarihini beraber inceleyelim.

1975-76 sezonunda ilk Türkiye ligi şampiyonluğunu yaşayan kadrodan Ali Kemal Denizci

1967 Öncesi

Pek çok futbolsever Trabzonspor’un kuruluş yılını 1967 olarak bilmektedir. Fakat Trabzon’daki futbol aşkı aslında 20.yüzyılın başlarına dayanır. Trabzonspor İdmanocağı, İdmangücü, Martıspor, Karadenizgücü gibi takımların birleşmesiyle kurulmuştur. Trabzon’da 1911 yılında İdmanyurdu, 1920’lilerin başındaysa Trabzonspor’un kurucu kulüpleri İdmanocağı ve İdmangücü kurulmuştur. Bu kulüpler 1967 yılına kadar hem yurt içinde hem yurt dışında şehirlerini başarıyla temsil ederler. Trabzon’a gidenler bilir oranın halkının nasıl futbol aşığı olduklarını. O kadar futbol aşığı bir şehir ki Türkiye’nin Cumhuriyet’ten sonraki ilk futbol kitapları bu bölgeden çıkmıştır, öyle futbol aşığı bir şehir ki mahalli liglere başvuran kulüp sayısı 1950’li yıllarda 20’yi geçince ilk defa bir şehirde iki kümeli ligler oynanmıştır.

Trabzon için efsane olarak nitelendirilen, eski stada da ismi verilen Hüseyin Avni Aker Cumhuriyet’in ilk yıllarında Trabzon’daki futbol aşkını İstikbal Gazetesi’nde şöyle kaleme almıştır:
Trabzon şehri spor ibtilası(düşkünlüğü,tutkunluğu) geçiriyor. İstanbul’da dans ibtilası, Ankara’da ud, Trabzon’da futbol… Bunlar birer hastalık gibi yakaladıkları adamın yakasını bırakmıyorlar. Trabzon’da mahalle aralarında, ta Kavak Meydanı’na kadar ne kadar meydan, cami avlusu, bahçe varsa birkaç çocuk toplanmış! – Gol gol diye bağırıyor. Hele şu hafta tatilinin işsiz bir sürü halkının Kavak meydanına doğru toplanması bu ibtilayı azdırdı. Şimdi herkeste bir spor heyecanı var.

İlk İdmanocağı kadrolarından birisi

İdmanocağı-İdmangücü

Trabzon’un bu iki kurucu kulübü arasında aslında yıllarca kıyasıya bir rekabet sürüyor. 1967 yılına kadar şehir bu iki kulübün rekabetinde bir karnaval yeri gibi maçlara katılıyor. Birbirine ezeli rakip bu iki takımın maçlarının olduğu günlerde tüm şehir maça akın ediyor. Üstelik bu kulüpler birer dernek gibi faaliyet gösteriyor. Sadece futbol değil Trabzon’da düzenledikleri tiyatro, piyes, balo ve müsikilerle kentin kültürel yaşamını da yükseltiyor.

Faruk Özak, Özkan Sümer, Atay Aktuğ, Ahmet Suat Özyazıcı’nın da yer aldığı, büyük çoğunluğu daha sonra Trabzonspor’u oluşturacak İdmanocağı kadrosu

Bu iki takımın sahadaki kıyasıya rekabeti Türk futbolunu da olumlu etkilemiş ileride ülkemiz için çok kıymetli spor insanları Trabzon şehrinden yükselmiştir. İleride Türkiye Futbol Federasyonu Başkanlığı’nı da yapacak olan Gençlerbirliği efsanesi Hasan Polat, kardeşi Ali Polat, Galatasaray’ın unutulmaz yıldızlarından Salim Satıroğlu ve Ahmet Karlıklı, Fenerbahçeli Taka Naci, Zekeriya Bali, Beykoz’un ünlü kalecisi Sıtkı Taşer, Beşiktaş’ta kaptanlık da yapacak olan milli futbolcu Nazmi Bilge Trabzon’un futbol elçileri arasında ilk akla gelen isimlerdir.

İdmanocağı mahalli lig şampiyonluklarının yanısıra 3 kere de Türkiye Amatör Şampiyonluğunu kazanmıştır. İdmanocağı ile ilginç bir durum 1958 yılında yaşanır. O yılın Türkiye Amatör Şampiyonası’nda Ankara Havagücü ile aynı puan ve aynı averaja sahip şampiyon İdmanocağı için kupa ikiye bölünmüştür, Ocaklılar yarım kupayı müzelerine götürmüşlerdir.

Resmi Kuruluş 1967’e Doğru

1959-60 sezonuna gelindiğinde Türkiye’de resmi ligler kurulmaya başlanmıştı. Tüm yurtta şehirleri temsil edecek profesyonel futbol takımlarının kurulması amaçlanıyordu. Maddi ve sportif imkanların oluşabilmesi içinse mahalli kulüplerin ikinci veya üçüncü liglerde mücadele edebilmesi için birleşmesi gerekiyordu. Fakat İdmanocağı ve İdmangücü sahada birbirlerine rakip olduğu kadar saha dışında da birbirinden pek hazmetmeyen iki kulüptü. İlk başta İdmanocağı kulübü birleşmeye bir türlü yanaşmadı. İdmanocağı 1966’nın Haziran ayında Martıspor ve Yıldızspor’la birleşerek kendi isminden ve renginden feragat etmeyerek Türkiye 2.ligi’ne alındı. Fakat sonrasında resmi yazışmalar ve tebliğde sorunlar çıkınca takımın 2.lig’de oynamasına izin verilmedi. Bu sefer aynı senenin Temmuz ayında İdmangücü, Karadenizgücü, Yolspor ve Martıspor’la birleşerek Kırmızı-Beyaz renklerle Trabzonspor’u kurdu. Bu takım 1966-67 yılında Türkiye 2.liginde mücadele etmeye başladı.

O dönemler İdmanocağı takımının içinde olmadığı bir birleşimde Trabzon’un temsilinin eksik olduğunu düşünülüyordu. İdmanocağı Danıştay’a Trabzonspor’a karşı açtığı davada yürütmeyi durdurma kararı çıkartmıştı. O dönem araya kim girerse girsin aradaki hüsumet son bulmuyordu. İki kulüp bir türlü birleşmeyi kabul etmiyordu. Durumla ilgili son açıklama Dönemin Beden Terbiyesi Genel Müdürü(Gençlik ve Spor Bakanı) Ulvi Yenal’den geldi. Yenal İdmanocağı ve İdmangücü’nün birleşmemesi halinde iki kulübünde Türkiye 2.ligi’ne alınmayacağını, mazisiyle övünen Trabzon’un liglerde birleşme olmazsa temsil edilemeyeceğini kulüplere iletti. Bu durumun ardından 2 Ağustos 1967 günü uzun görüşmelerin ardından İdmanocağı, İdmangücü, Karadenizgücü ve Martıspor birleşerek Trabzonspor’u kurdu. Trabzonspor 1967-68 yılında ikinci lige merhaba dedi.

Kulübün Mabedleri: Hüseyin Avni Aker Stadyumu ve Şenol Güneş Spor Kompleksi

Trabzonspor maçlarını yapımına 1948 yılında başlanan, 1951 yılında açılan Hüseyin Avni Aker Stadyumu’nda oynamaktaydı. 1967 yılında Profesyonel Liglerde temsil edilmeye başlanan Trabzonspor için stada Kapalı Tribün ilavesi yapılmıştır. 1994 yılında ise Avni Aker’e eklenen uzay kafes modeli çatı ve ışıklandırmanın eklenmesi ile Hüseyin Avni Aker modern görünümünü almıştı. Kulüp 2017 yılına kadar maçlarını bu statta oynadı. Trabzonspor’un Konyaspor’u 1-0 yendiği Türkiye Kupası maçı bu statta oynanan son resmî maç olmuştur . İlginç bir tesadüftür ki Trabzonspor Avni Aker’deki ilk resmi maçını yine Konyaspor’a karşı oynamış ve yine 1-0 kazanmıştır. Stad’a ismini veren Hüseyin Avni Aker Trabzon’un ilk beden eğitimi öğretmeni olmasının yanı sıra 1944 yılına kadar Trabzon’da Beden Terbiyesi Bölge Başkanlığı(Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü) görevini yürütmüştür.

Hüseyin Avni Aker Stadyumu

Trabzonspor günümüzde maçlarını Şenol Güneş Spor Kompleksi’nde oynadığını stadyumlarımızı incelediğimiz yazıda belirtmiştik. Yeni statta 6 bin 500 ton çeliğin kullanıldığı çatı, hava kirliliğini gidermektedir. “Akıllı çatı” olarak bilinen ‘smart roof sistemi’, bu özelliğiyle dünyada 5., Türkiye’de ise bir ilk olarak tarihe geçmiştir.

Şenol Güneş Spor Kompleksi

Kulübün Başarıları

Trabzonspor’un Türkiye Profesyonel Futbol Liglerinde resmi olarak 6 Lig Şampiyonluğu, 8 Türkiye Kupası Şampiyonluğu, 8 Türkiye Süper Kupası(1 Türkiye Süper Kupa, 7 Cumhurbaşkanlığı Kupası) şampiyonluğu bulunmaktadır. Kulübün son yıllarda üzerinde uzun uğraşlar verdiği bir durumda 2010-11 şampiyonluk konusudur. Hatırlandığı üzere o sezon ligi 2.bitiren Trabzonspor Türkiye Şampiyonu’nun katılmayı hak ettiği Şampiyonlar Ligi Gruplar aşamasına TFF kararıyla direkt olarak katılıp ülkemizi temsil etmişti. Daha önce 1959 öncesi şampiyonluklar yazımızda da belirttiğimiz üzere ligler 1959 yılında resmi olarak başlamasına rağmen TFF Beşiktaş’ın 57 ve 58 yılındaki şampiyonluklarından sonra ülkemizi Avrupa’da temsil etmesi sonucu o iki sezonun şampiyonluklarını da Beşiktaş’ın resmi şampiyonluk sayısına eklemiştir. Trabzonspor’da bu sebeple ve 2010-11 sezonuna ait dökümanlarla bu durum hakkında uğraş vermeye devam etmektedir. Durumla ilgili mahkeme süreci devam etmektedir.

1975-76 yılında ilk Türkiye Ligi Şampiyonluğu’nu kazanan Trabzon kadrosu : Mustafa, Şener, Kadir, Necati, Cemil, Bekir, Faruk, AliYavuz, Ali Kemal, Hüseyin, Mehmet Cemil, Ahmet, Turgay, Necmi, Serdar, Şenol, Tuncay, Güngör, Engin, İhsan, Hüsnü

Trabzonspor’un Şampiyonlar Ligi’nde ülkemizi temsil ettiği en üst nokta 2011-12 sezonundaki gruplar aşamasıdır. İnter, Lille ve CSKA Moskova’nın olduğu grupta Şenol Güneş önderliğinde yer alan temsilcimizin İnter’in deplasmanda 1-0 mağlup ettiği maç akıllarımızdan silinmemektedir. Temsilcimizin Avrupa Ligi’nde ülkemizi temsil ettiği en üst nokta ise eski ismi UEFA Kupası zamanı 91-92 sezonunda son 16 turuna kalmasıdır.

Ülkemizde futbol aşkı denilince ilk akla gelen şehirlerden biri olan, Türk Futbol’una Şenol Güneş, Özkan Sümer, Hami Mandıralı, Ahmet Suat Özyazıcı, Ünal Karaman, Fatih Tekke, Yusuf Yazıcı gibi yıldız isimleri hediye eden Trabzonspor incelememizin sonuna geliyoruz. Bir başka Nasıl Kuruldular? incelememizde görüşmek üzere.




Kaynaklar: Trabzonspor Resmi Sitesi, Hüseyin Avni Aker, Transfermarkt.

0 Comments on “TRABZONSPOR Tarihi – Trabzonspor Nasıl Kuruldu?”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir